27 października 2020

26 STYCZNIA – OGÓLNOPOLSKI DZIEŃ TRANSPLANTACJI – DAR ŻYCIA

4 min read

Wciąż uważam, że w polskich szkołach jest mało, bardzo mało, albo i w ogóle nie ma, pogadanek, konkretnych akcji typu: „porozmawiajmy o…..o transplantacji, o chorobach cywilizacyjnych, o bezpieczeństwie w domu i na drogach, o tym, jak uratować komuś życie w chwili bezpośredniego zagrożenia, o pierwszej pomocy, o waszych uczuciach i zdrowiu psychicznym, o czyhających na was pokusach, o bezdomności, o tematach tabu, o…wielu innych sprawach, o których wy sami chcielibyście porozmawiać”.

Ciągle nie umiemy rozmawiać, z dziećmi, ze sobą. Ciągle za mało uświadamiamy sobie ogrom tematów, niecierpiących zwłoki problemów, które powinny być omawiane na bieżąco. Tego nie było za moich czasów w szkole i tego nie ma teraz.

Dlaczego? Dlaczego nie umiemy rozmawiać, słuchać? Dlaczego zamykamy się na innych. Dlaczego przechodzimy obok tego? Dlaczego nie uświadamiamy siebie, bliskich, dzieci o tym, że można inaczej, lepiej, że można po prostu komuś pomóc.

Co my, jako społeczeństwo ewoluujące wiemy tak naprawdę o transplantacji? Czy wiemy, co daje przeszczep drugiemu człowiekowi? No właśnie.

 

Co to jest przeszczep?

 

Przeszczepianie narządów, transplantacja, to przeszczepienie narządu w całości lub części, tkanki lub komórek z jednego ciała na inne (lub w obrębie jednego ciała). Przeszczepianiem narządów zajmuje się medyczna dziedzina naukowa, nazywana transplantologią.

Przeszczep (transplantat) – komórki, tkanki (skóra, rogówka oka, kości) lub narząd (serce, nerka) pobrany od dawcy, podlega chirurgicznemu przeszczepieniu do organizmu biorcy. Niektóre tkanki i narządy mogą być konserwowane i przechowywane w tzw. bankach.

 

Przeszczep może być:

 

Autogeniczny – polega na przeniesieniu własnej tkanki lub narządu z jednego miejsca na drugie, np. przeszczep skóry.

Izogeniczny – polega na przeniesieniu tkanki lub narządu między osobnikami identycznymi genetycznie np. bliźniętami jednojajowymi.

Allogeniczny – polega na przeniesieniu tkanki lub narządu między osobnikami tego samego gatunku, o podobnym, ale nie jednakowym genotypie, np. człowiek → człowiek ksenogeniczny.

Ksenotransplantacja – polega na przeniesieniu tkanki lub narządu między osobnikami różnego gatunku np. świnia → człowiek.

Najczęściej przeszczepia się skórę, serce, nerki, płuca, wątrobę, trzustkę, jelita, szpik kostny, tętnice, rogówki.

Warunki powodzenia przeszczepu:

1. Zgodność tkankowa.

2. Właściwy dobór dawcy i biorcy.

3. Zastosowanie dobrego płynu prezerwacyjnego i metody prezerwacji dla transplantu.

4. Odpowiednie leczenie immunosupresyjne.

5. Umiejętność rozpoznania i leczenia procesu odrzucania narządu przez organizm biorcy.

6. Zapobieganie powikłaniom i ich odpowiednie leczenie.

 

Co z pobieraniem narządów od zmarłych?

 

Nasze prawo mówi, że osoba zmarła może być uważana za potencjalnego dawcę tkanek i narządów, jeśli za życia nie wyraziła ku temu sprzeciwu.

Lekarz, pod którego opieką był zmarły, informuje rodzinę o śmierci i zamiarze pobrania narządów do przeszczepienia, ale nie musi prosić o wyrażenie na to zgody.

Jeśli zmarły pozostawił pisemny zapis dotyczący jego woli, odnośnie pobierania narządów po śmierci, lekarze bez zastrzeżeń respektują jego decyzję.

Jeśli zaś zmarły nie zostawił takiego oświadczenia, rodzina na drodze sądowej może uniemożliwić pobranie narządów.

Oświadczenie informujące, że nie zgadzamy się na pobranie narządów po naszej śmierci, możemy złożyć na formularzu, który można otrzymać w każdym Zakładzie Opieki Zdrowotnej.
Zupełnie inaczej wygląda natomiast kwestia pobrania narządów od osób żywych. Jeśli taka operacja jest wymagana do uratowania komuś życia, dawcy szuka się najpierw wśród rodziny. Jeśli chcesz pomóc komuś obcemu dobrowolnie możesz oddać jakiś narząd (którego pobranie nie zagraża życiu) do banku narządów.

Z roku na rok liczba przeszczepów w Polsce rośnie. W ubiegłym roku odnotowano rekordowy 10-proc. wzrost, w porównaniu do poprzedniego. W rocznicę pierwszego udanego przeszczepu nerki, w roku 1966, obchodzony jest Ogólnopolski Dzień Transplantacji.

W 2011 r. wykonano łącznie 1471 transplantacji narządów od dawców zmarłych i rodzinnych w porównaniu do 1347 w 2010 r. Ale na przeszczep narządu czeka jeszcze około dwóch tysięcy ciężko chorych pacjentów.

Wzrost liczby transplantacji to zasługa między innymi odpowiednio przeszkolonych koordynatorów przeszczepów, których pracuje 200 w polskich szpitalach.

Od października 2010 r. działa Narodowy Program Rozwoju Medycyny Transplantacyjnej. Zakłada on stałe finansowanie z budżetu w wysokości 45 milionów złotych rocznie, przez kolejnych 10 lat.

Lekarze jednak podkreślają, że w tej kwestii jest jeszcze wiele do zrobienia. Choćby w kwestii samej zgody na pobranie narządów.

W Centralnym Rejestrze Sprzeciwów, zarejestrowanych jest ponad 26 tys. osób, które nie zgadzają się na udostępnienie narządów do przeszczepu.

 

Z czego to wynika?

 

Agnieszka Krizel

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Please follow and like us:
Social Share Buttons and Icons powered by Ultimatelysocial
RSS
Follow by Email
Facebook
Facebook