21 października 2020

Nasze Kalendarium: Pierwszego kwietnia

3 min read

479821_363771813734166_2131636179_nMiędzynarodowy Dzień Ptaków.

Ustanowiony w 1906 r., podczas ratyfikacji Konwencji o ochronie ptaków pożytecznych dla rolnictwa z 19 marca 1902 r.

Dzień Ptaków obchodzimy już od 104 lat. Jest koordynowany przez BirdLife International. Został on ustanowiony po to, aby zwrócić uwagę na krzywdę, jaką wyrządza się ptakom, niszcząc ich środowiska, nie dokarmiając ich zimą i jednocześnie zachęcić ludzi do pomocy w ochronie tych zwierząt i ich siedlisk.

Ptaki występują we wszystkich ekosystemach. Z reguły zajmują najwyższe poziomy w lokalnych piramidach pokarmowych. Stan populacji ptaków dostarcza nam zatem informacji o stanie całej przyrody, której ptaki są integralną częścią.

Jest to najbardziej zróżnicowana gromada kręgowców lądowych – istnieje około 10 000 gatunków ptaków, które zamieszkują ekosystemy na całym świecie. Ich wielkość waha się od 5 cm u koliberka hawańskiego do 2,7 m u strusia.

Mimo, że patki różnią się między sobą budową, charakterystyczne dla wszystkich ptaków nowoczesnych są: skóra wytwarzająca pióra, przednie kończyny przekształcone w skrzydła, szczęki okryte rogowym dziobem, u współczesnych przedstawicieli pozbawionym zębów, lekki, mocny szkielet i czterodziałowe serce. Ptaki są zazwyczaj zdolne do lotu, choć niektóre gatunki są wtórnie nielotne – ich układ pokarmowy oraz oddechowy są przystosowane do tej zdolności. Rozmnażają się przez składanie i wysiadywanie otoczonych twardą skorupą jaj. Niektóre ptaki, szczególnie krukowate i papugowe, należą do najbardziej inteligentnych gatunków zwierząt, zdolnych do tworzenia i używania przyrządów pomocniczych, jak i przekazujących tę wiedzę następnym pokoleniom.

Są zwierzętami socjalnymi, porozumiewają się przy pomocy wizualnych sygnałów oraz zawołań kontaktowych, jak i śpiewem. Biorą udział we wspólnych lęgach, polowaniach, przepędzaniu drapieżników, zgrupowaniach migracyjnych. Wiele gatunków odbywa, co sezonowe dalekodystansowe wędrówki, inne przemieszczają się mniej regularnie na krótsze odległości.

Wiele gatunków ptaków ma znaczenie gospodarcze dla człowieka, najczęściej jako zwierzęta użytkowe – są przede wszystkim źródłem pożywienia, dostarczają też piór, a niektóre nawet skór (struś). Wiele gatunków, szczególnie ptaki śpiewające, jak i papugowate, są popularnymi zwierzętami domowymi.
Około 120–130 gatunków ptaków wymarło od XVII w. w rezultacie ludzkiej działalności, setki innych gatunków wymarło wcześniej. Obecnie ocenia się około 1200 gatunków jako zagrożonych wyginięciem przez czynniki antropogeniczne, z drugiej strony człowiek stara się jednak o ich ochronę.

Rządy państw i regionów oraz organizacje ochrony ptaków starają się chronić ptaki, np. przez odpowiednią regulację prawną, przez aktywności mające na celu zachowanie, albo odbudowę ptasich habitatów, albo przez tworzenie populacji w sztucznych warunkach, np. ogrodów zoologicznych, w celu reintrodukcji. Czasami projekty reintrodukcyjne kończą się sukcesem. Szacuje się, że w latach 1994-2004 takie starania ochroniły przed wyginięciem 16 gatunków ptaków, m.in. kondora kalifornijskiego, modrolotkę kozią.

 

 Agnieszka Krizel

Please follow and like us:
Social Share Buttons and Icons powered by Ultimatelysocial
RSS
Follow by Email
Facebook
Facebook